Zawód, którego kiedyś prawie nikt nie znał

Jeszcze kilkanaście lat temu zawód opiekuna medycznego był w Polsce mało rozpoznawalny. Rafał Nidzgorski z Oddziału Klinicznego Chirurgii Onkologicznej pamięta początki tej profesji w szpitalu.

„Pracując jako sanitariusz dostałem propozycję nauki w szkole policealnej na kierunku opiekun medyczny. To był wtedy mało znany zawód. Prawdopodobnie byłem pierwszym opiekunem medycznym w tym szpitalu” – wspomina.

Dziś opiekunowie medyczni są ważnym elementem zespołów terapeutycznych, wspierając pacjentów w codziennym funkcjonowaniu i odzyskiwaniu samodzielności. Pomagają choremu wszędzie tam, gdzie choroba ogranicza jego możliwości.

„Jeżeli pacjent nie jest w stanie się nakarmić, pomagamy mu. Jeśli nie może się umyć – pomagamy mu w tym. Chodzi o to, by umożliwić mu jak największą samodzielność” – tłumaczą opiekunowie medyczni Centrum Onkologii.

Ich praca nie polega jednak na wyręczaniu chorego, ale przede wszystkim na wspieraniu go i aktywizowaniu.

„Chcemy być wsparciem, a nie kimś, kto odbiera pacjentowi sprawczość”.

Codzienność na oddziale

Każdy dzień wygląda inaczej, bo wszystko zależy od stanu pacjentów i specyfiki oddziału.

„Zaczynam pracę od przebierania pościeli, pomocy przy toalecie pacjenta, mierzenia parametrów – ciśnienia, temperatury, saturacji. Pomagamy przy karmieniu, zmianie pampersów, wszystkim zależnie od stanu chorego” – opowiada Elwira Przywitowska z Oddziału Klinicznego Onkologii, Odcinek A.

Na oddziałach zabiegowych natomiast szczególnie ważna jest szybka aktywizacja pacjentów po operacjach.

„Mój dzień zaczyna się od pionizacji pacjentów po operacjach. Pomagamy im wstać, uruchomić się, wykonujemy czynności pielęgnacyjne, zachęcamy do chodzenia i aktywności” – mówi pan Rafał. – „Im szybciej pacjent odzyska samodzielność, tym mniejsze ryzyko powikłań i krótsza hospitalizacja”.

„Najważniejsze jest być z człowiekiem”

Dla Elwiry Przywitowskiej praca opiekuna medycznego to przede wszystkim relacja i obecność przy pacjencie. Jak podkreśla, często nie chodzi o wielkie słowa czy skomplikowane działania, ale o zwykłe towarzyszenie drugiemu człowiekowi w chorobie.

„Pacjenci potrzebują kontaktu, rozmowy, uśmiechu. Czasami uśmiechem można załatwić więcej niż edukacją” – mówi.

W jej codziennej pracy ogromne znaczenie ma uważność na emocje chorego.

„Ja nikomu nie mówię, że będzie dobrze. Czasami próbuję zmienić temat, odwrócić myśli od choroby albo po prostu posiedzieć przy pacjencie. Bo samotność bywa gorsza od samej choroby” – dodaje.

Pani Elwira podkreśla również, że pacjenci często najbardziej potrzebują poczucia bezpieczeństwa i spokoju, a nie gotowych odpowiedzi.

Droga do zawodu – od zmiany życia do pracy z pacjentem

Zanim Elwira Przywitowska trafiła do Centrum Onkologii, pracowała jako zdobnik szkła w Hucie Irena w Inowrocławiu. Zwolnienia grupowe stały się momentem zwrotnym w jej życiu zawodowym.

„Zawsze lubiłam pracę z ludźmi. Kiedyś myślałam o zawodzie medycznym, ale zabrakło mi wtedy wsparcia w podjęciu decyzji” – wspomina.

Po zdobyciu kwalifikacji przez pewien czas szukała pracy, ponieważ zawód opiekuna medycznego dopiero się rozwijał. Dopiero w 2022 roku rozpoczęła pracę w Centrum Onkologii.

Ważnym doświadczeniem była dla niej również choroba mamy.

„Opiekowałam się mamą, kiedy była osobą leżącą. Wtedy zrozumiałam, jak ważne jest po prostu być z drugim człowiekiem” – mówi.

 „Do mnie zawsze można przyjść”

Pani Elwira podkreśla, że jej rola często sprowadza się do bycia dostępną dla pacjenta.

„Pacjenci wiedzą, że do Pani Elwiry można przyjść, jeśli czegoś potrzebują” – mówi.

Jej dzień obejmuje zarówno czynności pielęgnacyjne, jak i wsparcie organizacyjne – szczególnie podczas przyjęć nowych pacjentów.

„Tłumaczę, gdzie co się znajduje, pomagam się odnaleźć, sprawdzam potrzeby. Pacjenci wiedzą, że mogą się do mnie zgłosić w każdej sprawie”.

Podkreśla także znaczenie pracy zespołowej:

„Czuję się potrzebna, kiedy mogę komuś pomóc. Wspieramy się nawzajem – pielęgniarki, lekarze, opiekunowie”.

Wsparcie, które zostaje w pamięci

W pracy opiekunów medycznych szczególne znaczenie mają relacje z pacjentami.

Pani Elwira opowiada o sytuacjach, które zostają z nią na długo:

„Pacjenci wracają na kolejne cykle leczenia i witają się z uśmiechem. Czasem pytają, dlaczego mnie nie było. Starsze panie mówią: jak dobrze, że dziś Pani jest”.

Podobne doświadczenia mają inni opiekunowie – pacjenci często pamiętają osoby, które towarzyszyły im w trudnych momentach choroby.

„Trzeba do każdego pacjenta podchodzić indywidualnie, mieć w sobie trochę z psychologa” – podkreśla pan Rafał i tłumaczy, że opiekunowie medyczni każdego dnia mierzą się nie tylko z obowiązkami pielęgnacyjnymi, ale także z emocjami pacjentów. Wielu chorych nie mówi wprost o swoich potrzebach, dlatego tak ważna jest uważność i wyczucie.

Inni pacjenci odczuwają skrępowanie przy czynnościach pielęgnacyjnych, co wymaga delikatności i empatii.

Najtrudniejsze chwile – gdy emocje biorą górę

Choć praca opiekuna medycznego daje wiele satysfakcji, wiąże się też z trudnymi momentami.

Dla Pana Rafała najcięższe są sytuacje, gdy mimo wysiłków nie można już pomóc pacjentowi.

„Tworzy się więź i bardzo trudno przeżywa się odejście pacjenta”.

Równie wymagające są rozmowy z rodzinami, które często przeżywają silny stres związany z chorobą bliskiego.

„Czasami ten pierwszy kontakt bywa trudny. Wtedy jednak wystarczy spokojny głos i zapewnienie, że chcę tylko pomóc. Ten spokój łagodzi, leczy emocje. W takich chwilach kluczowe są spokój, empatia i cierpliwość” – dodaje Pani Elwira.

Nauka samodzielności i małe wielkie sukcesy

Opiekunowie medyczni uczą też pacjentów oraz ich rodziny codziennej opieki pielęgnacyjnej po wypisie ze szpitala.

Część rodzin przed hospitalizacją wyręcza chorego niemal we wszystkim. Tym większym zaskoczeniem bywa moment, gdy pacjent po pracy całego zespołu terapeutycznego zaczyna wykonywać wiele czynności samodzielnie.

„To ogromny sukces terapeutyczny, kiedy pacjent odzyskuje samodzielność. Szczególnie ważne są sytuacje, gdy osoby początkowo niechętne leczeniu czy rehabilitacji zaczynają wierzyć w swoje możliwości” – podkreślają opiekunowie.

Pan Rafał dodaje, że nawet jeśli nie wszystkie rodziny są otwarte na edukację, personel zawsze stara się przekazać najważniejsze informacje dotyczące dalszej opieki w domu.

 
Towarzysze szpitalnej codzienności

Największym podziękowaniem są drobne gesty i relacje budowane z pacjentami każdego dnia.

Na oddziałach onkologicznych więzi te często są wyjątkowo silne. Pacjenci wracają regularnie na leczenie, a personel staje się częścią ich codzienności.

„Spotykamy się co dwa tygodnie, witamy się, rozmawiamy. Trochę jesteśmy jak rodzina” – mówi pani Elwira.

Opiekunowie medyczni są blisko pacjentów każdego dnia . To praca wymagająca cierpliwości, empatii i ogromnego zaangażowania.

Ich codzienność to nie tylko procedury i obowiązki, ale przede wszystkim obecność przy drugim człowieku – często w jego najtrudniejszych i najbardziej intymnych momentach życia.

Z okazji Dnia Opiekuna Medycznego dziękujemy wszystkim opiekunom medycznym Centrum Onkologii za ich pracę, zaangażowanie i wrażliwość. Dzięki Wam pacjenci nie są w chorobie sami.

Artykuł Blisko pacjenta każdego dnia – Dzień Opiekuna Medycznego pochodzi z serwisu Centrum Onkologii.

Scenariusz ćwiczeń zakładał otrzymanie informacji telefonicznej o podłożeniu ładunku wybuchowego w pobliżu jednego z pomieszczeń na pierwszym piętrze Hotelu Pozyton. W związku z przekazaną informacją uruchomione zostały procedury bezpieczeństwa obejmujące alarmowanie odpowiednich służb, zabezpieczenie miejsca zagrożenia oraz ewakuację gości hotelowych, personelu Hotelu Pozyton, a także pracowników i klientów „Apteki Przy Onkologii”.

Celem ćwiczeń było sprawdzenie i doskonalenie procedur obowiązujących w sytuacjach kryzysowych, organizacji ewakuacji oraz współpracy pomiędzy personelem Centrum Onkologii a służbami ratowniczymi i mundurowymi.

W działaniach udział wzięli funkcjonariusze Komendy Miejskiej Policji w Bydgoszczy, w tym patrol Policji, funkcjonariusze Wydziału Ruchu Drogowego, przewodnik psa służbowego oraz grupa minersko-rozpoznawcza, a także jednostki Państwowej Straży Pożarnej
z Bydgoszczy. W ćwiczenia zaangażowani byli również pracownicy Centrum Onkologii, personel Hotelu Pozyton, obsada „Apteki Przy Onkologii”, pracownicy ochrony oraz służby techniczne.

Całość ćwiczeń przebiegła sprawnie i zgodnie z obowiązującymi procedurami bezpieczeństwa. Wszystkie osoby zostały bezpiecznie ewakuowane do wyznaczonych miejsc zbiórki, a po zakończeniu działań obiekt powrócił do normalnego funkcjonowania.

Serdecznie dziękujemy pacjentom, gościom hotelowym oraz wszystkim osobom przebywającym w tym czasie na terenie Centrum Onkologii za wyrozumiałość, cierpliwość oraz zdyscyplinowane stosowanie się do poleceń służb i personelu podczas prowadzonych działań.

Regularna organizacja tego typu ćwiczeń stanowi istotny element działań na rzecz bezpieczeństwa pacjentów, gości i pracowników Centrum Onkologii oraz pozwala doskonalić procedury postępowania w sytuacjach nadzwyczajnych.

Artykuł Ćwiczenia ewakuacyjne w Hotelu Pozyton pochodzi z serwisu Centrum Onkologii.

Podczas uroczystej gali z okazji 35-lecia działalności Okręgowej Izby Pielęgniarek i Położnych w Bydgoszczy, która odbyła się 30 kwietnia w Operze Nova, wyróżniono pielęgniarki związane z bydgoskim Centrum Onkologii.

Jak podkreślano, ten zawód to coś więcej niż praca. To droga, która wymaga wiedzy, siły, odwagi i serca. To codzienność, w której leczy nie tylko podane lekarstwo, operacja, nowa technika czy metoda leczenia, ale gdzie niezwykle ważna jest obecność, uwaga, dotyk, dobrze przekazana informacja, rozmowa. To także świat nieustannego rozwoju, odpowiedzialności, dokształcania, zdobywania kolejnych umiejętności. Ale przede wszystkim – to ludzie.

Złotą Odznakę Okręgowej Rady Pielęgniarek i Położnych w Bydgoszczy, otrzymała Maria Jolanta Wełna – Kierownik Opieki Medycznej w Oddziale Klinicznym Onkologii, odcinek A.
Złotym Czepkiem uhonorowano:

• Marzenę Matuszak – przewodniczącą Związku Zawodowego Pielęgniarek i Położnych w Centrum Onkologii, Dział Anestezjologii i Intensywnej Terapii,
• Mirosławę Jaworską – emerytowaną pielęgniarkę,
• Mirosławę Kęską – pielęgniarkę Oddziału Klinicznego Chirurgii Onkologicznej,
• Małgorzatę Trzcińską – Kierownik Opieki Medycznej w Zakładzie Radioterapii.
  

Statuetkę upamiętniającą 35-lecie samorządu pielęgniarek i położnych otrzymała dyrektor ds. pielęgniarstwa Edyta Szortyka. W jej imieniu wyróżnienie odebrała Barbara Cichocka.

„My nie miałyśmy marzeń. Chciałyśmy pracować”

Maria Jolanta Wełna z bydgoską onkologią związana jest od 44 lat. Pełni funkcję Kierownika Opieki Medycznej w Oddziale Klinicznym Onkologii, Odcinek A. Jak sama mówi – na jej oczach rodziło się leczenie onkologiczne w Bydgoszczy.

„To było miejsce-marzenie. Oddział chirurgii onkologicznej był czymś wyjątkowym i miałam ogromne szczęście, że mogłam tam pracować” – wspomina.

Początki były jednak zupełnie inne niż dzisiejsza rzeczywistość. Pielęgniarki samodzielnie przygotowywały sprzęt, sterylizowały materiały, szyły opatrunki i organizowały wszystko, co było potrzebne do pracy na kolejnym dyżurze.

„Dzisiaj wiele rzeczy jest dostępnych od ręki. Wtedy wszystko robiłyśmy same. Były pojedyncze dyżury, ogrom obowiązków i bardzo małe pensje. Ale my, jako młode dziewczyny, przede wszystkim chciałyśmy pracować” – mówi.

Przez cztery dekady zmieniła się nie tylko organizacja pracy i możliwości leczenia. Zmienił się także profil pacjentów.

„Najbardziej boli mnie to, że dziś nowotwory dotyczą bardzo młodych ludzi. Kiedyś chorowali głównie pacjenci starsi. Dziś widzimy osoby dwudziestoletnie, a czasem jeszcze młodsze” – podkreśla.

Mimo ogromnego postępu technologicznego i nowoczesnych terapii największym wyzwaniem pozostaje człowiek.

„Dziś mamy sprzęt, leki, możliwości leczenia. Wyzwaniem jest sprostać liczbie obowiązków i pacjentów. Żeby dobrze wykonywać tę pracę, potrzeba odpowiedniej liczby personelu” – zaznacza.

Maria Jolanta Wełna od lat szkoli młode pielęgniarki i obserwuje, że część z nich obawia się pracy w onkologii.

„Niektóre boją się chemioterapii, choć dziś mamy nowoczesne technologie i procedury bezpieczeństwa. Inne obawiają się psychicznego ciężaru tej pracy. Onkologia wymaga ogromnej odporności emocjonalnej” – mówi.

Jednocześnie podkreśla, że siłą oddziału jest zespół.

„Mam wspaniałych ludzi. Oczywiście bywają trudniejsze momenty, ale rozmawiamy, wspieramy się. Najważniejsze jest bezpieczeństwo pacjenta i to, by czuł się tutaj zaopiekowany”.

Po ponad czterech dekadach pracy nadal trudno jej rozstać się z miejscem, które współtworzyła.

„To jest moje drugie życie. To miejsce rodziło się także z moim udziałem. Jest częścią mnie” – mówi wzruszona.

„Pacjent potrzebuje człowieka”

Marzena Matuszak pracuje w zawodzie od 34 lat. Na co dzień związana jest z Działem Anestezjologii i Intensywnej Terapii. Jak przyznaje – mimo trudów pracy nigdy nie żałowała swojej decyzji zawodowej.

„Warto było. Żyję tym zawodem. To jest część mojego życia” – mówi.

Największą wartością tej pracy pozostaje dla niej kontakt z drugim człowiekiem.

„Można pacjenta wysłuchać, uspokoić, odciągnąć jego myśli od lęku, zapewnić bezpieczeństwo. To daje największą satysfakcję” – podkreśla.

W pracy anestezjologicznej pielęgniarka często jest pierwszą osobą, z którą pacjent rozmawia tuż przed operacją.

„Pacjent przyjeżdża na blok operacyjny przestraszony. Widzę ten lęk i potrzebę poczucia bezpieczeństwa. Czasem wystarczy rozmowa, dotyk, zapewnienie, że będziemy czuwać i zrobimy wszystko, żeby było dobrze” – opowiada.

Choć praca wymaga ogromnego wysiłku, dziś pielęgniarki mają znacznie większą samodzielność niż kiedyś.

„Nasza praca bardzo się zmieniła. Jesteśmy samodzielne, dobrze wykształcone, mamy specjalizacje i kompetencje. To my podejmujemy wiele decyzji dotyczących opieki nad pacjentem” – zaznacza.

Jednocześnie zwraca uwagę na problem rosnącej liczby chorych onkologicznych, a co za tym idzie – obciążenia pracą.

„Pacjentów jest coraz więcej. Chciałoby się mieć więcej czasu dla każdego człowieka, spokojnie porozmawiać, ale często trzeba działać szybko, bo kolejni pacjenci już czekają” – mówi.

Jako przewodnicząca związku zawodowego pielęgniarek i położnych w szpitalu, obserwuje również zmiany w warunkach pracy i wynagrodzeniach.

„Kiedy zaczynałam pracę, dostawałam najniższą krajową mimo dyżurów nocnych, świąt i bardzo ciężkiej pracy na intensywnej terapii. Dziś wynagrodzenia są godniejsze, a zawód znów zaczyna przyciągać młodych ludzi” – podkreśla.

„Tu trzeba chcieć pracować”

Dyrektor ds. pielęgniarstwa Edyta Szortyka podkreśla, że Centrum Onkologii pozostaje atrakcyjnym miejscem pracy dla pielęgniarek.

„Młodzi ludzie często wracają do nas po praktykach. Doceniają nowoczesny sprzęt, dobre warunki pracy i możliwość rozwoju” – mówi.

Jednocześnie zaznacza, że praca w onkologii wymaga szczególnych predyspozycji.

„Nie przyjmujemy każdego. Potrzebna jest empatia i odporność psychiczna. Tu nie można pracować „za karę”. Trzeba chcieć być z pacjentem i wejść w świat onkologii” – podkreśla.

Jak dodaje, największym wyzwaniem pozostają emocje pacjentów i ich rodzin.

„Pacjent onkologiczny często wraca do nas wielokrotnie. Jest świadomy, przestraszony, czasem sfrustrowany. Pielęgniarki przejmują ogrom emocji, lęku i niepokoju. Dlatego tak ważna jest dobra atmosfera pracy i wzajemne wsparcie zespołu” – tłumaczy.

Dyrektor zwraca także uwagę na zmieniający się obraz zawodu pielęgniarki.

„To już dawno nie jest wyłącznie wykonywanie poleceń. Pielęgniarki są wysoko wykwalifikowanymi specjalistkami. Mamy około 70 procent personelu z wykształceniem wyższym i specjalizacjami” – podkreśla.

Zawód, który zostaje w sercu

Międzynarodowy Dzień Pielęgniarek, Pielęgniarzy i Położnych to okazja, by podziękować wszystkim osobom wykonującym ten zawód za ich codzienną obecność, profesjonalizm i troskę o pacjentów.

Bo, jak  pisała Maya Angelou – „ludzie zapomną, co powiedziałeś, zapomną, co zrobiłeś, ale nigdy nie zapomną, jak się przy tobie czuli”.  

A pielęgniarki, pielęgniarze oraz położne Centrum Onkologii każdego dnia sprawiają, że nawet w najtrudniejszych chwilach pacjent nie pozostaje sam.

Z okazji Międzynarodowego Dnia Pielęgniarek i Położnych życzymy wszystkim wykonującym ten wyjątkowy zawód wytrwałości, wzajemnego wsparcia i poczucia, że Wasz wysiłek naprawdę zmienia czyjeś życie. Życzymy także chwil wytchnienia, szacunku, zrozumienia oraz dumy z drogi, którą wybraliście.

Niech każdy dzień przynosi choć odrobinę dobra wracającego do Was — w słowach, gestach i zwykłej ludzkiej wdzięczności.

Dziękujemy za wszystko, co robicie dla pacjentów i ich bliskich!

Autor: Małgorzata Rogatty

Zdjęcia: Rafał Safian, Małgorzata Rogatty

Artykuł „Pielęgniarstwo to jest moje drugie życie” pochodzi z serwisu Centrum Onkologii.

Konferencję wygłosi ks. prof. dr hab. Bogdan Czyżewski, teolog historyczny z Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, który w swojej prelekcji omówi teologiczne podstawy Aktu Zawierzenia Polski Maryi, Matce Kościoła, dokonanego przez bł. kard. Stefana Wyszyńskiego 3 maja 1966 roku.
Akt ten był bezpośrednią odpowiedzią na represje komunistyczne, teologicznym wyrazem sprzeciwu wobec ateizacji narodu.

Program Dnia Skupienia:

10:00 – Konferencja

10:40 – Adoracja Najświętszego Sakramentu i możliwość spowiedzi

11:00 – Msza Święta z kazaniem okolicznościowym i błogosławieństwem Najświętszej Maryi Panny Wspomożycielki Wiernych

Ks. prof. Czyżewski jest specjalistą w zakresie historii Kościoła starożytnego i patrologii. Jego badania koncentrują się na egzegezie biblijnej Ojców Kościoła oraz duchowym dziedzictwie Prymasa Tysiąclecia, Stefana Wyszyńskiego.

Serdecznie zapraszamy!

Zdjęcia: B. Kruszyk KAI

Artykuł Dzień Skupienia w Kaplicy Centrum Onkologii pochodzi z serwisu Centrum Onkologii.

Rak jajnika stanowi około 4 – 5% wszystkich nowotworów diagnozowanych wśród kobiet w Polsce. Zajmuje szóste miejsce pod względem zachorowalności i czwarte pod względem umieralności. Choroba najczęściej dotyczy kobiet po menopauzie, ale coraz częściej diagnozowana jest również u młodszych pacjentek. Około 15% przypadków rozpoznawanych jest przed 40. rokiem życia.

Objawy, które łatwo przeoczyć

Największym problemem w przypadku raka jajnika jest brak charakterystycznych objawów we wczesnych etapach choroby. Dolegliwości często przypominają problemy gastryczne lub przemęczenie, przez co bywają bagatelizowane zarówno przez pacjentki,
jak i otoczenie.

„Rak jajnika długo rozwija się w ciszy. Wczesne symptomy są bardzo niespecyficzne – wzdęcia, szybkie uczucie sytości, utrata apetytu czy zmiany rytmu wypróżnień. Zbyt łatwo zrzucamy je na karb diety albo stresu” – podkreśla dr n. med. Magdalena Kowalkowska, zastępca koordynatora Oddziału Klinicznego Ginekologii Onkologicznej Centrum Onkologii w Bydgoszczy.

Do najczęstszych objawów należą:

• przewlekłe wzdęcia,

• bóle podbrzusza i miednicy,

• uczucie pełności po niewielkim posiłku,

• zaparcia lub zmiana rytmu wypróżnień,

• powiększenie obwodu brzucha,

• utrata apetytu,

• przewlekłe zmęczenie.

Specjaliści podkreślają, że szczególną uwagę należy zwracać na utrzymujące się dolegliwości ze strony układu pokarmowego. U wielu pacjentek objawy te pojawiają się nawet kilkanaście miesięcy przed postawieniem diagnozy.

„Nie ma takiej urody, że coś boli. Organizm zdrowy z zasady nie boli. Każdy przewlekły ból w obrębie miednicy mniejszej wymaga konsultacji ginekologicznej” – zaznacza dr Kowalkowska.

Diagnostyka – kluczowa jest czujność

Podstawowym badaniem wykorzystywanym w diagnostyce raka jajnika jest ultrasonografia przezpochwowa. Pozwala ona ocenić jajniki i wykryć niepokojące zmiany w obrębie przydatków.

Istotnym elementem diagnostyki jest także oznaczenie markera nowotworowego CA125. Podwyższony poziom tego antygenu może wskazywać na obecność raka jajnika, choć wynik zawsze wymaga interpretacji w szerszym kontekście klinicznym.

„CA125 jest bardzo pomocnym markerem, ale trzeba pamiętać, że jego stężenie może wzrastać również w przebiegu innych schorzeń, między innymi endometriozy, stanów zapalnych czy chorób wątroby. Dlatego nigdy nie opieramy diagnozy wyłącznie na jednym badaniu” – wyjaśnia dr Kowalkowska.

W celu oceny zaawansowania choroby wykonywane są także badania obrazowe, takie jak tomografia komputerowa (TK), rezonans magnetyczny (MRI) czy pozytonowa tomografia emisyjna (PET). Ostateczne rozpoznanie raka jajnika możliwe jest jednak dopiero po badaniu patomorfologicznym materiału pobranego podczas operacji lub biopsji.

Coraz większe znaczenie genetyki

Współczesna medycyna coraz skuteczniej wykorzystuje diagnostykę molekularną w leczeniu raka jajnika. Szczególną rolę odgrywają mutacje genów BRCA1 i BRCA2, które zwiększają ryzyko zachorowania na raka jajnika i raka piersi.

„Dziś leczenie raka jajnika jest coraz bardziej spersonalizowane. Wiemy, jakie mutacje występują u pacjentki i dzięki temu możemy dobrać terapię najbardziej skuteczną właśnie dla niej” – podkreśla dr Magdalena Kowalkowska.

Nowoczesne leczenie obejmuje m.in. inhibitory PARP – leki celowane, które znacząco wydłużają czas życia pacjentek i opóźniają progresję choroby, szczególnie u kobiet z mutacjami BRCA oraz zaburzeniami HRD.

„Inhibitory PARP całkowicie zmieniły rokowanie wielu pacjentek. Dzięki nim kobiety nawet z zaawansowanym rakiem jajnika mogą żyć znacznie dłużej i funkcjonować przez lata z chorobą w remisji” – dodaje specjalistka.

 
Leczenie szyte na miarę

W ostatnich latach leczenie raka jajnika przeszło ogromną transformację. Obecnie nie opiera się wyłącznie na chirurgii, ale na kompleksowym i indywidualnie dobranym postępowaniu terapeutycznym.

W zależności od rodzaju nowotworu, jego zaawansowania i stanu pacjentki stosuje się:

• chirurgię onkologiczną,

• chemioterapię,

• chemioterapię przedoperacyjną,

• leczenie celowane,

• udział w badaniach klinicznych z wykorzystaniem nowoczesnych terapii.

„Nie leczymy już wszystkich pacjentek według jednego schematu. Leczenie szyjemy na miarę – biorąc pod uwagę genetykę nowotworu, jego cechy biologiczne i reakcję organizmu na terapię” – podkreśla dr Kowalkowska.

Coraz większą rolę odgrywa również leczenie prowadzone przez zespoły wielospecjalistyczne. W Centrum Onkologii w Bydgoszczy każda pacjentka omawiana jest przez konsylium z udziałem ginekologa onkologa, onkologa klinicznego, chirurga, genetyka, patomorfologa, dietetyka i radioterapeuty.

Znaczenie prehabilitacji i wsparcia żywieniowego

Eksperci zwracają uwagę, że ogromne znaczenie dla powodzenia terapii ma odpowiednie przygotowanie organizmu pacjentki do leczenia.

„W raku jajnika status żywieniowy pacjentek bardzo często jest zaburzony. Kobiety trafiają do nas wyniszczone chorobą, z dużą utratą masy ciała i niedoborami. Dzięki odpowiedniemu przygotowaniu żywieniowemu poprawiamy tolerancję leczenia i zmniejszamy ryzyko powikłań” – wyjaśnia dr Kowalkowska.

Prehabilitacja pozwala skrócić czas rekonwalescencji, przyspieszyć gojenie ran i poprawić skuteczność dalszego leczenia onkologicznego.

Profilaktyka nadal najważniejsza

Mimo postępu medycyny nadal nie istnieje skuteczny program badań przesiewowych w kierunku raka jajnika. Dlatego najważniejszą rolę odgrywają regularne wizyty u ginekologa i szybkie reagowanie na niepokojące objawy.

„Wizyta raz w roku, badanie ginekologiczne, USG przezpochwowe i cytologia to absolutna podstawa. Nawet jeśli zmiana okaże się łagodna, pacjentka pozostaje pod opieką i kontrolą specjalisty” – podkreśla dr Kowalkowska.

Szczególną czujność powinny zachować kobiety obciążone genetycznie, zwłaszcza nosicielki mutacji BRCA1 i BRCA2. W ich przypadku możliwe jest także wykonanie profilaktycznych operacji usunięcia jajników i piersi refundowanych przez NFZ.

 „Taka operacja daje ponad 95% redukcji ryzyka zachorowania na raka jajnika i raka piersi. Najczęściej zalecamy ją po zakończeniu planów prokreacyjnych” – dodaje specjalistka.

Rak jajnika w województwie kujawsko-pomorskim

Dane epidemiologiczne pokazują, że rak jajnika pozostaje jednym z najpoważniejszych problemów zdrowotnych kobiet także w regionie kujawsko-pomorskim.

W 2023 roku w województwie kujawsko-pomorskim:

• odnotowano 223 nowe przypadki raka jajnika,

• nowotwór ten zajmował 7. miejsce pod względem zachorowalności wśród kobiet,

• z powodu raka jajnika zmarło 141 kobiet,

• choroba znalazła się na 4. miejscu pod względem liczby zgonów nowotworowych wśród kobiet.

Jednocześnie specjaliści przypominają, że w naszym Centrum pacjentki mają szeroki dostęp do nowoczesnej diagnostyki molekularnej, terapii celowanych oraz leczenia prowadzonego przez zespoły wielospecjalistyczne.

„Nowoczesne leczenie raka jajnika daje dziś znacznie większe możliwości niż jeszcze kilkanaście lat temu. Dzięki diagnostyce genetycznej i terapiom celowanym coraz więcej pacjentek może żyć dłużej i lepiej funkcjonować mimo choroby” – zaznacza dr Kowalkowska.

Wiedza może uratować życie

Światowy Dzień Świadomości Raka Jajnika przypomina, jak ważna jest edukacja zdrowotna, regularna profilaktyka i uważność na sygnały wysyłane przez organizm. W przypadku raka jajnika czas ma ogromne znaczenie.

„Największą zmianą, jaką możemy wspólnie wprowadzić, jest zwiększenie świadomości kobiet i odwagi w mówieniu o zdrowiu intymnym. Rak jajnika to nie wyrok – ale tylko wtedy, gdy nie zlekceważymy pierwszych objawów” – podsumowuje
dr n. med. Magdalena Kowalkowska.

Artykuł 8 maja – Światowy Dzień Świadomości Raka Jajnika pochodzi z serwisu Centrum Onkologii.

Elitarne europejskie szkolenie w chirurgii robotycznej

European Academy of Robotic Colorectal Surgery (EARCS) to ekskluzywna europejska inicjatywa szkoleniowa, powołana przez czołowych ekspertów chirurgii robotycznej. Jej celem jest standaryzacja oraz rozwój najwyższej jakości leczenia raka jelita grubego
z wykorzystaniem technologii robotycznych.

Akademia została utworzona we współpracy z Champalimaud Foundation – jednym z najbardziej renomowanych ośrodków onkologii i chirurgii robotycznej w Europie, będącym pionierem wdrażania nowoczesnych technik robotycznych w leczeniu nowotworów jelita grubego.

Światowej klasy eksperci i najwyższe standardy szkolenia

Jednym z twórców oraz dyrektorów EARCS jest Amjad Parvaiz – uznany na świecie chirurg kolorektalny, kierujący programami chirurgii laparoskopowej i robotycznej oraz współtwórca europejskich standardów szkolenia w tej dziedzinie.

W skład zarządu akademii wchodzą również wybitni eksperci światowej chirurgii:

• Giuseppe Spinoglio – jeden z pionierów chirurgii robotycznej w Europie,
• Bill Heald – twórca koncepcji całkowitej mezorektumektomii (TME), uznawanej za złoty standard w leczeniu raka odbytnicy.

Program EARCS obejmuje wieloetapowy i rygorystyczny proces szkoleniowy, w tym szkolenia praktyczne, operacje pod nadzorem oraz ocenę kompetencji według ściśle określonych kryteriów jakości chirurgicznej.

Potwierdzenie najwyższych kompetencji

Uzyskanie certyfikatu EARCS stanowi potwierdzenie najwyższego poziomu umiejętności w zakresie chirurgii robotycznej jelita grubego. To również ważny krok w dalszym rozwoju nowoczesnych metod leczenia onkologicznego w naszym ośrodku.

Członkowie oraz instruktorzy akademii to liderzy chirurgii robotycznej w Europie, odpowiedzialni za rozwój nowoczesnych technik operacyjnych, szkolenie kolejnych pokoleń chirurgów oraz poprawę wyników leczenia onkologicznego.

Pracą zespołu chirurgii robotycznej w Centrum Onkologii kieruje prof. Wojciech Zegarski, który jest konsultantem ds. chirurgii robotycznej w naszym Centrum i wraz z certyfikowanymi chirurgami konsekwentnie rozwija i wdraża zaawansowane techniki operacyjne, podnosząc standardy leczenia pacjentów.

Gratulujemy dr. Bartoszowi Skoniecznemu tego wyjątkowego wyróżnienia, które stanowi nie tylko osobisty sukces, ale również ważny krok w rozwoju chirurgii robotycznej w naszym Centrum Onkologii.

Artykuł Międzynarodowy sukces naszego specjalisty – dr Bartosz Skonieczny z prestiżowym certyfikatem EARCS pochodzi z serwisu Centrum Onkologii.

W uzasadnieniu podkreślono, że Centrum należy do grona wiodących instytucji ochrony zdrowia w Polsce. Eksperci zwrócili uwagę na konsekwentny rozwój infrastruktury i realizację licznych projektów inwestycyjnych, a także stałe podnoszenie poziomu diagnostyki
i leczenia. Doceniono w szczególności wprowadzanie nowoczesnych metod terapeutycznych, w tym rozwój chirurgii robotycznej – bydgoskie Centrum jest pierwszym publicznym szpitalem w Polsce dysponującym trzema robotami operacyjnymi, a liczba wykonanych zabiegów w 2025 roku była najwyższa w kraju.

Wysoko oceniono również innowacyjne rozwiązania organizacyjne i technologiczne, takie jak wykorzystanie sztucznej inteligencji w diagnostyce patomorfologicznej czy rozwój nowoczesnych metod radiochirurgii. Istotnym elementem, na który zwrócono uwagę,
jest kompleksowe podejście do pacjenta – obejmujące zarówno proces leczenia, jak i przygotowanie do terapii (prehabilitację), rehabilitację oraz wsparcie psychologiczne i dietetyczne po zakończeniu leczenia.

Forum Ekspertów podkreśliło także znaczenie działalności naukowej i dydaktycznej Centrum, szeroką współpracę z uczelniami oraz aktywność w organizacji konferencji, kongresów i działań edukacyjnych. Zwrócono uwagę na zaangażowanie placówki w działania profilaktyczne i prozdrowotne skierowane do mieszkańców regionu oraz na budowanie relacji z pacjentami także poza procesem leczenia.

W opinii Kapituły istotnym atutem Centrum jest wysoko wykwalifikowany personel medyczny i wspierający, a także skuteczne zarządzanie oraz umiejętność pozyskiwania środków zewnętrznych na rozwój infrastruktury i wdrażanie nowych rozwiązań.
Podkreślono również, że przyznanie tytułu jest konsekwencją bardzo dobrej opinii przekazywanej przez pacjentów, którzy oceniają m.in. jakość leczenia, komfort pobytu, organizację opieki oraz sposób komunikacji.

Uroczyste przekazanie certyfikatu odbyło się z udziałem Zarządu Centrum Onkologii:

• prof. Janusza Kowalewskiego – dyrektora naczelnego,
• dr. Krzysztofa Kameckiego – dyrektora ds. medycznych,
• mgr Katarzyny Klawińskiej-Knach – dyrektor ds. organizacyjnych i rozwoju,
• mgr inż.Weroniki Rossy-Karweckiej – dyrektor ds. logistyki,
• mgr Edyty Szortyki – dyrektor ds. pielęgniarstwa.

Ze strony organizatora konkursu certyfikat przekazał redaktor naczelny „Życia Regionów” Artur Świtoń.

Przekazanie certyfikatu stanowi pierwszy etap uhonorowania. W czerwcu, podczas uroczystej gali, Centrum odbierze statuetkę Złotego Kaduceusza.

Tytuł przyznany do końca 2028 roku stanowi podsumowanie wieloletnich działań całego zespołu na rzecz rozwoju nowoczesnej diagnostyki, leczenia, rehabilitacji i organizacji opieki nad pacjentami.

Dziękujemy Kapitule Konkursu oraz Członkom Forum Ekspertów za przeprowadzoną ocenę i przyznane wyróżnienie. Wyrazy wdzięczności kierujemy również do pacjentów – za zaufanie, opinie i doświadczenia, które są dla nas ważnym źródłem informacji
i motywacją do dalszej pracy.

Artykuł Centrum Onkologii w Bydgoszczy z tytułem „Wzorowa Placówka Medyczna” pochodzi z serwisu Centrum Onkologii.

29 kwietnia, dyrektor Centrum Onkologii w Bydgoszczy, prof. Janusz Kowalewski, w obecności marszałka województwa Piotra Całbeckiego oraz wicewojewody Piotra Hemmerlinga podpisał umowę z Ministerstwem Zdrowia na dofinansowanie rozbudowy
i modernizacji szpitala w ramach Funduszu Medycznego. W uroczystości uczestniczyli także:

– Jarosław Wierski – prezes Zarządu Kujawsko-Pomorskie Inwestycje Medyczne,

– dr Krzysztof Kamecki- dyr. ds. medycznych,

– mgr Katarzyna Klawińska-Knach – dyrektor ds. organizacyjnych i rozwoju,

– mgr inż. Weronika Rossa-Karwecka- dyr. ds. logistyki,

– mgr Anna Kasprowicz – dyr. ds. ekonomicznych,

– koordynatorzy oddziałów klinicznych szpitala, przedstawiciele lekarzy i pielęgniarek.

Wartość przyznanego wsparcia to 300 mln zł.

„To historyczny moment dla naszego Centrum i całego regionu. Po wielu latach przygotowań i starań możemy wreszcie powiedzieć: zaczynamy. Ta inwestycja była niezwykle potrzebna i długo wyczekiwana przez pacjentów oraz personel” – podkreśla prof. Janusz Kowalewski.

Nowoczesna onkologia w Bydgoszczy – co powstanie?

Projekt „Rozbudowa i modernizacja Zespołu Głównego Centrum Onkologii w Bydgoszczy” to kompleksowa inwestycja o wartości ponad 500 mln zł.

Najważniejszym elementem będzie budowa pięciokondygnacyjnego Centrum Innowacyjnych Terapii Onkologicznych (CITO), w którym znajdą się Oddziały Onkologii Klinicznej, Ambulatorium Chemioterapii oraz Pracownia Cytostatyczna.

Rozbudowany zostanie także główny budynek szpitala – w tym blok operacyjny (do 11 sal), Oddział Intensywnej Terapii oraz kluczowe jednostki diagnostyczne, takie jak Zakład Diagnostyki Obrazowej, Endoskopii i Patomorfologii. Inwestycję uzupełni budowa parkingu na 212 miejsc.

„Nie budujemy tylko nowych ścian. Tworzymy nowoczesne zaplecze do leczenia nowotworów na najwyższym europejskim poziomie – od diagnostyki po terapię” – zaznacza dyrektor Centrum.

Dlaczego ta inwestycja jest tak potrzebna?

Województwo kujawsko-pomorskie od lat znajduje się w czołówce niepokojących statystyk onkologicznych w Polsce. Każdego roku diagnozuje się tu ponad 11 tysięcy nowych przypadków nowotworów, a każdego dnia w Centrum Onkologii leczonych jest ponad
1,5 tysiąca pacjentów.

„Skala potrzeb rośnie z roku na rok. Ta inwestycja to konieczność – odpowiedź na realne wyzwania zdrowotne naszego regionu” – mówi prof. Kowalewski.

300 mln zł z Funduszu Medycznego i wsparcie Samorządu Województwa

Centrum Onkologii w Bydgoszczy znalazło się w gronie 20 szpitali w Polsce, które otrzymały dofinansowanie w ramach konkursu Ministerstwa Zdrowia nr FM-SIS.04.ONKO.2025. Projekt uplasował się na 3. miejscu spośród 57 ocenianych wniosków i uzyskał maksymalną możliwą kwotę wsparcia.

„Chciałbym serdecznie podziękować pracownikom Centrum Onkologii, zwłaszcza pracownikom administracyjnym, za przygotowanie wszystkich dokumentów projektowych, dzięki czemu udało nam się otrzymać dofinansowanie – i to w najwyższej kwocie 300 mln zł. Dziękuję także władzom województwa za wsparcie naszych działań” – podkreśla dyrektor.

Projekt zakłada, że inwestycja zostanie sfinansowana w oparciu na współpracy kilku podmiotów:

• 300 mln zł – Fundusz Medyczny,
• 90 mln zł – Centrum Onkologii,
• 60 mln zł – Samorząd Województwa Kujawsko-Pomorskiego.

„To moment historyczny. 300 mln zł to ogromna kwota pozyskana ze źródeł zewnętrznych. Chciałbym podziękować rządowi za to dofinansowanie, ale ten sukces nie byłby możliwy bez jakości, renomy, pracy i zaangażowania wszystkich pracowników Centrum Onkologii – szczególnie zespołu administracyjnego, który świetnie przygotował projekt” – mówi marszałek województwa Kujawsko-Pomorskiego Piotr Całbecki. „Medycyna wymaga ciągłych inwestycji – co kilkadziesiąt lat trzeba wszystko modernizować lub budować od nowa. Cieszę się z dzisiejszego dnia i trzymam kciuki za realizację projektu” – dodaje marszałek.

Głos administracji rządowej: „To powód do dumy”

„Jako przedstawiciel administracji rządowej odczuwam wielką satysfakcję, a jako mieszkaniec – ogromną radość, że te środki trafią do szpitala, który jest naszą dumą. 300 mln zł nie zaspokoi wszystkich potrzeb, ale pomoże stworzyć jak najlepsze warunki dla naszych pacjentów” – podkreśla wicewojewoda kujawsko-pomorski Piotr Hemmerling. „Gratuluję skuteczności – maksymalne wsparcie , które otrzymał Państwa projekt to dowód m.in. dużego zaufania. Życzę powodzenia w dalszych etapach, szczególnie w wymagającej procedurze przetargowej” – dodaje.

Inwestycja w rozwój onkologii w regionie

Realizacja projektu została zaplanowana na lata 2026–2029. Centrum Onkologii jest już przygotowane do wdrożenia inwestycji.

„Jesteśmy gotowi do działania. To inwestycja, na którą czekaliśmy od lat – i którą właśnie rozpoczynamy. Przed nami ogrom pracy, ale też ogromna szansa na realną zmianę w leczeniu onkologicznym w naszym regionie” – podsumowuje dyrektor.

Autor: Małgorzata Rogatty

Artykuł Umowa podpisana. Rozbudowujemy się dla Ciebie pochodzi z serwisu Centrum Onkologii.

Organizatorem konferencji jest Oddział Kliniczny Chirurgii Klatki Piersiowej i Nowotworów, a jej głównym celem – praktyczne szkolenie chirurgów oraz wymiana doświadczeń związanych z wykorzystaniem robotyki w leczeniu chorób nowotworowych płuc.

Silna reprezentacja ośrodków i duże zainteresowanie

W konferencji wzięło udział kilkudziesięciu uczestników reprezentujących 17 ośrodków z całej Polski. Tak duże zainteresowanie potwierdza rosnącą rolę chirurgii robotycznej oraz potrzebę dalszego kształcenia w tym dynamicznie rozwijającym się obszarze medycyny.

Podczas otwarcia wydarzenia prof. Janusz Kowalewski, dyrektor Centrum Onkologii w Bydgoszczy podkreślał znaczenie spotkania dla rozwoju nowoczesnej chirurgii:

„Liczba uczestników oraz reprezentacja wielu ośrodków w kraju pokazują, jak duże jest zainteresowanie tą tematyką. Takie wydarzenia budują środowisko, które nie tylko wdraża nowe technologie, ale również potrafi się nimi dzielić. To niezwykle ważne, aby rozwój medycyny odbywał się wspólnie – poprzez dialog, praktykę i otwartość na nowe rozwiązania”.

Bydgoszcz jako ośrodek innowacji

Konferencja koncentruje się na technice biportal RATS (bi-RATS), czyli hybrydowym podejściu łączącym chirurgię robotyczną (RATS) z torakoskopową (VATS).

Zespół torakochirurgów z bydgoskiego Centrum Onkologii należy do grona pionierów wdrażania techniki hybrydowej w Polsce. Nowoczesne podejście zostało zaadaptowane po szkoleniu w Barcelonie, w jednym z bardziej doświadczonych ośrodków europejskich, pod kierunkiem dr Amaii Ojanguren.

Jak podkreśla dr Przemysław Bławat, torakochirurg z Oddziału Klinicznego Chirurgii Klatki Piersiowej i Nowotworów:

„Jest to technika hybrydowa, w której korzystamy ze wszystkich dobrodziejstw robota, a jednocześnie minimalizujemy uraz operacyjny. To połączenie zabiegu robotycznego, czyli RATS, i zabiegów torakoskopowych, które z powodzeniem od wielu lat wykonujemy – czyli VATS. Jest on jeszcze mniej inwazyjny niż zabieg robotyczny, ponieważ zamiast pięciu cięć wykonujemy tylko dwa, więc okres rekonwalescencji pacjenta, ból pooperacyjny są znacznie mniejsze. Ponadto wykorzystując robota mamy dostęp do najbardziej precyzyjnej preparatyki struktur anatomicznych. Zachowujemy więc wszystkie korzyści związane z użyciem robota, zmniejszamy liczbę cięć, a do tego redukujemy koszty, ponieważ używamy tzw. staplerów zewnętrznych, które stosuje asysta chirurgiczna”.

Pierwsze zabiegi i realne korzyści dla pacjentów

Pierwsze takie operacje przeprowadzili w Bydgoszczy dr Przemysław Bławat oraz dr Łukasz Żołna, którzy teraz dzielą się swoim doświadczeniem z kolegami z innych ośrodków. Obaj przeszli szkolenie w Barcelonie i od stycznia wdrażają tę technikę w Centrum Onkologii w Bydgoszczy.

„Choć dotąd w naszym kraju wykonano ok. 1000 zabiegów z użyciem robota chirurgicznego w zakresie chirurgii klatki piersiowej, to tego typu technika nie była dotąd stosowana”- przyznaje dr Łukasz Żołna, a dr Bławat dodaje:

„Wyzwaniem w takiej operacji jest konieczność zaangażowania dwóch specjalistów doświadczonych w technikach małoinwazyjnych, ponieważ w tym zabiegu zarówno chirurg, który siedzi przy konsoli robotycznej, jak i ten, który stoi przy stole operacyjnym, wykonują zadania o takim samym stopniu trudności i podobnej odpowiedzialności”.

Operowani pacjenci przeszli rozległe zabiegi anatomiczne i – mimo zastosowania nowej metody – czas operacji był krótszy niż w standardowej chirurgii robotycznej.

Najważniejsze korzyści dla chorych to:

– mniejszy ból pooperacyjny,

– szybsza rekonwalescencja,

– lepszy efekt kosmetyczny,

– zachowanie pełnej precyzji zabiegu robotycznego.

„Mamy plan  by włączy te technikę na stałę do całej gamy zabiegów, które prowadzimy. Nasze dotychczasowe doświadczenia są bardzo pozytywne”– podkreśla dr Łukasz Żołna.

Nowoczesna chirurgia – mniej cięć, większa precyzja

Bydgoski ośrodek od lat stawia na chirurgię małoinwazyjną. To fundament naszej działalności – podkreśla dr Maciej Dancewicz – koordynator Oddziału Klinicznego Chirurgii Klatki Piersiowej i Nowotworów.

„Obecnie aż 84% operacji wykonujemy metodami małoinwazyjnymi. To ogromna zmiana w porównaniu do tego, co było jeszcze kilkanaście lat temu – oznacza to mniejszy ból, krótszy pobyt w szpitalu i szybszy powrót pacjenta do zdrowia”.

Dodaje również, że rozwój technik robotycznych jest naturalnym etapem ewolucji chirurgii:

„Nie odkrywamy Ameryki – wielu z uczestników konferencji wykonuje już zabiegi robotyczne. Naszą intencją było stworzenie przestrzeni do wspólnej rozmowy o doświadczeniach, o tym, co działa, a co można jeszcze poprawić. Chirurgia robotyczna rozwija się bardzo dynamicznie i tylko poprzez współpracę możemy ją doskonalić”.

„Jeśli chodzi o chirurgię robotyczną w torakochirurgii, to do tej pory w kraju wykonano ok. 1000 takich operacji, z czego ponad 300 w Bydgoszczy. Sukcesem polskiej torakochirurgii jest to, że częstość wykonywania zabiegów metodami małoinwazyjnymi nie odbiega od średniej europejskiej, a nawet przewyższa liczbę takich zabiegów w innych krajach” – podsumowuje z zadowoleniem prezes Polskiego Towarzystwa Kardio-Torakochirurgów, dr hab. Cezary Piwkowski, prof. UMP.

Dr Dancewicz zwrócił także uwagę na znaczenie łączenia różnych technik:

„Fascynuje nas możliwość łączenia chirurgii robotycznej z torakoskopową. To podejście hybrydowe pozwala wykorzystać zalety obu metod – precyzję robota i minimalną inwazyjność technik VATS. Dążymy do tego, aby dostęp operacyjny był jak najmniejszy,
a jednocześnie maksymalnie efektywny”.

Zabiegi na żywo i międzynarodowa współpraca

Konferencja ma charakter praktyczny. Przeprowadzane przez bydgoskich specjalistów operacje były transmitowane do sali wykładowej a uczestnicy obserwowali je na żywo, wraz z komentarzem ekspertów.

Swoim doświadczeniem dzielili się zarówno polscy specjaliści, jak i goście zagraniczni, na czele z dr Amaią Ojanguren z Barcelony, gdzie tego typu zabiegi wykonywane są z powodzeniem od kilku lat.

„Specjaliści z Barcelony to bardzo doświadczony zespół” – zauważa dr Bławat. „W naszym ośrodku wykonaliśmy dotąd ponad 320 zabiegów robotycznych w torakochirurgii, a Barcelona ponad 1000. Koledzy są więc bardzo doświadczeni, a do tego bardzo otwarci
na to, by swoimi umiejętnościami i wiedzą dzielić się z innymi. Ich entuzjazm zachęca do podejmowania kolejnych wyzwań w torakochirurgii”.

Organizatorzy konferencji podkreślają, że przyszłość chirurgii opiera się na edukacji i pracy zespołowej. Nowoczesne operacje wymagają zaangażowania całego zespołu – od chirurgów, przez anestezjologów, po personel pielęgniarski.

Kierunek: przyszłość chirurgii

Dynamiczny rozwój technik małoinwazyjnych oraz robotyki wskazuje jednoznacznie kierunek rozwoju współczesnej medycyny. Hybrydowe podejście może w najbliższych latach stać się standardem w torakochirurgii.

Jak podsumowują specjaliści, to właśnie takie spotkania jak bydgoska konferencja realnie przyczyniają się do poprawy jakości leczenia i bezpieczeństwa pacjentów – nie tylko w jednym ośrodku, ale w całym kraju.

Autor: Małgorzata Rogatty

Artykuł Robotyka hybrydowa w chirurgii klatki piersiowej – konferencja szkoleniowa pochodzi z serwisu Centrum Onkologii.

Konferencja stanowi kontynuację ogólnopolskiej inicjatywy integrującej środowisko onkologiczne wokół wspólnego celu – budowy dojrzałego, skutecznego i nowoczesnego systemu opieki nad pacjentem onkologicznym.

W wydarzeniu uczestniczyli także przedstawiciele naszego Szpitala: prof. Janusz Kowalewski – dyrektor Centrum Onkologii w Bydgoszczy, Katarzyna Klawińska-Knach – dyrektor ds. organizacyjnych, Edyta Szortyka – dyrektor ds. pielęgniarstwa
oraz przedstawiciele Wojewódzkiego Ośrodka Monitorującego – dr n. med. Przemysław Bławat, mgr Agnieszka Bielińska i mgr Monika Wojciechowska.

Patronat i organizatorzy

Patronat merytoryczny nad konferencją objęły:

– Narodowy Instytut Onkologii im. Marii Skłodowskiej-Curie – Państwowy Instytut Badawczy,

– Białostockie Centrum Onkologii im. M. Skłodowskiej-Curie,

– Uniwersyteckie Centrum Kliniczne w Gdańsku,

– Wojewódzkie Wielospecjalistyczne Centrum Onkologii i Traumatologii im. M. Kopernika w Łodzi.

Konferencja została zorganizowana jako oddolna inicjatywa praktyków odpowiedzialnych za wdrażanie Krajowej Sieci Onkologicznej w poszczególnych regionach. To platforma wymiany doświadczeń pomiędzy ośrodkami wdrażającymi KSO – od poziomu regionalnego po krajowy. Szczególną rolę w tym procesie odgrywają Wojewódzkie Ośrodki Monitorujące, odpowiedzialne za koordynację i ocenę jakości wdrażania systemu.

Udział Ministerstwa Zdrowia i NFZ

W spotkaniu aktywnie uczestniczyli również przedstawiciele Ministerstwa Zdrowia oraz Narodowego Funduszu Zdrowia. Obecność reprezentantów instytucji centralnych – w tym minister zdrowia Jolanty Sobierańskiej-Grendy, która otworzyła konferencję
(w formule online) oraz Marka Augustyna, wiceprezesa NFZ – umożliwiła bezpośredni dialog z uczestnikami wydarzenia.

Dzięki temu możliwe było omawianie bieżących wyzwań systemowych, w tym zagadnień organizacyjnych i administracyjnych związanych z wdrażaniem KSO, a także zgłaszanie postulatów zmian usprawniających funkcjonowanie systemu.

Równość dostępu i wyzwania systemowe

Jak podkreślił prof. Janusz Kowalewski, dyrektor Centrum Onkologii w Bydgoszczy, fundamentalnym założeniem Krajowej Sieci Onkologicznej jest zapewnienie równego dostępu do nowoczesnej opieki onkologicznej dla wszystkich pacjentów – niezależnie
od miejsca zamieszkania.

„Naczelna zasada jest taka, że każdy w kraju, niezależnie od kodu pocztowego, powinien mieć jednakowe szanse dostępu do leczenia zgodnego ze standardami europejskimi” – zaznaczył prof. Kowalewski.

Jednocześnie wskazał, że choć idea KSO pozostaje powszechnie akceptowana, jej praktyczna realizacja napotyka na wyzwania, szczególnie w zakresie organizacji współpracy między różnymi poziomami ośrodków oraz odpowiedzialności za proces terapeutyczny.

Wyzwania organizacyjne i prawne

Istotnym tematem dyskusji była rola tzw. ośrodków kooperujących, które – mimo szerokiego udziału w systemie – nie podlegają takim samym obowiązkom sprawozdawczym i kontrolnym jak ośrodki SOLO (Specjalistyczne Ośrodki Leczenia Onkologicznego). Zwracano uwagę na potrzebę większej transparentności i ujednolicenia zasad funkcjonowania w całej sieci.

Uczestnicy konferencji odnieśli się także do planowanych zmian w organizacji konsyliów. Dotychczas ośrodki wyższego poziomu (SOLO III) wspierały mniejsze jednostki poprzez organizację wielodyscyplinarnych zespołów terapeutycznych. Nowe rozwiązania zakładają, że ośrodki niższego poziomu będą samodzielnie organizować konsylia, a ośrodki referencyjne jedynie zatwierdzać ich decyzje.

Zdaniem prof. Kowalewskiego rodzi to poważne pytania o odpowiedzialność prawną i jakość podejmowanych decyzji:

„Jak można zatwierdzić coś, w czym się nie uczestniczyło? W sytuacjach spornych konieczne jest jednoznaczne określenie odpowiedzialności”.

Znaczenie ośrodków narządowych i doświadczeń własnych

Dr Przemysław Bławat, pełnomocnik dyrektora ds. KSO podkreślił, że jednym z kluczowych elementów konferencji była dyskusja na temat rozwoju ośrodków narządowych (tzw. unitów), specjalizujących się w diagnostyce i leczeniu konkretnych nowotworów.

Podczas konferencji prof. Janusz Kowalewski zaprezentował doświadczenia Centrum Onkologii w Bydgoszczy jako pierwszego w Polsce certyfikowanego ośrodka Lung Cancer Unit. Prezentacja spotkała się z dużym zainteresowaniem i pozytywnym odbiorem uczestników.

„Pokazaliśmy zarówno proces przygotowania ośrodka do certyfikacji, jak i korzyści dla pacjentów oraz organizacji pracy. To rozwiązanie dobrze wpisuje się w założenia KSO” – zaznaczył dr Bławat.

Wyzwania administracyjne i organizacyjne

Istotnym zagadnieniem poruszanym podczas konferencji były również kwestie administracyjne, w szczególności związane z funkcjonowaniem karty DILO. Uczestnicy zwracali uwagę na trudności wynikające z ograniczeń systemowych i braku elastyczności
w dostosowywaniu ścieżki diagnostycznej pacjenta do struktury organizacyjnej ośrodków.

Podjęto rozmowy z przedstawicielami instytucji centralnych w celu wypracowania rozwiązań usprawniających proces obsługi pacjentów i ograniczających obciążenia administracyjne.

System oparty na jakości i danych

Na znaczenie standaryzacji i monitorowania efektów leczenia zwróciła uwagę dr hab. n. med. Beata Jagielska, dyrektor Narodowego Instytutu Onkologii w Warszawie:

„Nie ma nowoczesnej onkologii bez danych i standardów. KSO daje możliwość budowy systemu opartego na jakości i odpowiedzialności za efekty leczenia”.

W programie konferencji znalazły się również zagadnienia dotyczące cyfryzacji, wykorzystania sztucznej inteligencji oraz rozwoju opieki wspierającej – psychologicznej, dietetycznej i rehabilitacyjnej.

II Ogólnopolska Konferencja Krajowej Sieci Onkologicznej potwierdziła, że system ten jest kluczowym elementem transformacji opieki onkologicznej w Polsce. Jednocześnie uwidoczniła obszary wymagające dalszych prac – szczególnie w zakresie legislacyjnym, organizacyjnym i operacyjnym.

Artykuł II Ogólnopolska Konferencja Krajowej Sieci Onkologicznej – dyskusja o nowoczesnej onkologii pochodzi z serwisu Centrum Onkologii.